Pieterpad

Het Pieterpad is Nederlands langste Lange Afstand Wandelpad (LAW) en loopt van Pieterburen in Noord-Groningen naar de St. Pietersberg in Zuid-Limburg, 490 kilometer wandelpad. Natuur in cultuurlandschap, is dat nog mogelijk in Nederland? Gelukkig wel, sterker zelfs we ontwikkelen het weer. Maar soms gaat het ook teniet zoals bij de aanleg van de A-73 in Limburg. Dat soort grote wegen maken deze route op sommige delen minder mooi want je moet er onderdoor/overheen en dat is niet altijd overal mogelijk. Toch is er veel moois te zien onderweg. Bij deze presentatie heb ik een speciaal accent gelegd op de verschillen in natuur/cultuur in de diverse provincies waar ik door kwam.
De start van het Pieterpad kan zowel vanuit Pieterburen als vanuit de St. Pietersberg zijn. Ik ben dus begonnen in Pieterburen, Groningen. Het bord bij het plaatselijke restaurant is niet helemaal actueel meer want door alle veranderingen in de paden is de lengte van het pad gegroeid tot 490 km.
Mijn start was voortreffelijk want ik had volop zon en weinig wind, iets wat op het vlakke land van Groningen een heerlijke omstandigheid is.


Zeg ik Groningen dan zeg ik Grutto want dat is me het meest bijgebleven. Het deel van Groningen waar het Pieterpad doorloopt kenmerkt zich door aaneengeschakelde weilanden. Kort voor ik begon met het pad vertelde mijn jongste dochter, die vanuit de Universiteit Wageningen een dagje het veld in was gegaan, over subsidies die boeren krijgen om de gruttostand te bevorderen. Er wordt speciaal gras gezaaid en met maaien houdt men rekening met deze vogels. Adembenemend, zoveel grutto’s had ik nog nooit bij elkaar gezien. Het wandelen schiet dan natuurlijk niet veel op maar het observeren en fotograferen van de grutto’s was een fantastische ervaring.


Een wierde is een soort van woonheuvel waarmee Groningers zich beschermden tegen het wassende water zoals op deze foto, een wierde bij Oostum waar een kerkje op gebouwd is. Eeuwen lang is dit de manier geweest om de stijgende zeespiegel te weerstaan. Met de ringdijken waarmee de zee buiten de deur werd gehouden werden deze wierden overbodig maar het is nog maar 200 jaar oud dat men ook in lagere delen kan wonen. Hele dorpen zijn op deze manier gebouwd. Vervoer van en naar die dorpen vond hoofdzakelijk plaats over het water.


Het Pieterpad levert veel mooie beelden op. Binnenlopen van de stad Groningen was één van die mooie beelden zoals de foto laat zien. Vele mooie dorpjes en steden doet de route aan. Soms drukke steden of toeristische plaatsen als Ommen, soms verstilde dorpjes. Koffie drinken op een terras op de hoek van de grote markt in Groningen op marktdag was één van de cadeautjes die ik kreeg op de route.


Regelmatig loop je ook over kerkepaden zoals deze foto van een kerkepad bij Winsum. Boeren in het buitengebied gebruikten vaak weggetjes over eigen terrein om ter kerke te gaan zoals dat in oud-Nederlands heet. Wandelend op zondagmorgen naar de kerk van heinde en verre. Dit stukje cultuur heeft het landschap beïnvloed. Vaak zijn deze paden nu onderdeel van fietstoutes en wandelpaden.


Drenthe binnenlopend duikt men het bos in. Zeer uitgebreide boswachterijen zoals bij Gieten-Borger en Schoonloo. De grootschalige aanplant was in het verleden nodig om te kunnen voldoen aan de binnenlandse vraag naar hout voor allerlei zaken, industie, bouw en zelfs als stuthout in de kolenmijnen. De bossen zijn nog steeds in gebruik als productiebos maar zijn nu ook veel belangrijker geworden voor met name recreatie. Mooie fiets- en wandelroutes in een zeer vogelrijk gebied. In het goede seizoen prachtige paddestoelen.


Erg mooi is het stroomdal van de Drentsche Aa. Een prachtig gebied om doorheen te lopen. Met hoge oevers en grenzend aan veel bos is het een indrukwekkend gebied. De Drentsche Aa krijgt veel kwelwater uit deze oevers.


Ook erg mooi is het Balloërveld dat ontsnapte aan ontginning toen het in 1918 militair oefenterrein werd. En natuurlijk kun je niet door Drenthe wandelen zonder een hunebed bekeken te hebben.


Molens langs het Pieterpad. Het had een thema kunnen zijn. Toen ik de eerste molen bij Pieterburen fotografeerde nam ik me voor alle molens die ik vanaf het Pieterpad kon zien te fotograferen. In het totaal heb ik 17 molens gefotografeerd waarbij ik niet 100% kan garanderen dat ik er niet toch een gemist heb. Opvallend was dat naarmate ik zuidelijker kwam, het aantal molens sterk afnam. Tot aan Doetinchem had ik er 14 gefotografeerd en toen ik de route af had waren dat er 17.


Even buiten Coevorden lopen we Overijssel in. Bij Hardenberg krijgen we de Vecht voor het eerst in beeld. Aan weerszijden van de Vecht lagen vroeger moerassen met hogere zandige gedeelten waarop heide en zandverstuivingen voorkwamen. Dit deel kenmerkt zich nu door veel aangeplant bos, deels naaldbos maar naar Ommen toe ook een fraai gemengd bos waar het goed toeven is. Bij Ommen kon ik mijn tentje opzetten op een plek vlak aan de Vecht maar wel midden tussen indrukwekkend grote caravans. Mijn kleine éénpersoonstentje op een plek bestemd voor een caravan trok aardig wat bekijks.


Veel indruk hebben de heidevelden in Overijssel op me gemaakt. Wel logisch want ik trof ze in volle bloei en dat is adembenemend mooi. De Sallandse heuvelrug is een bijzonder mooi gebied met o.a. de Archemerberg en de Noetselerberg. Op het hoogste punt van de Archemerberg kun je rondom prachtig uitkijken over de verre omgeving. Al met al kenmerkt Overijssel zich toch wel door de bijzonder fraaie afwisseling tussen bossen en heide.


De Achterhoek is een streek in Gelderland die zich uitstrekt van Salland in het noorden tot de Duitse grens. Het gebied kenmerkt zicht door soms eeuwenoude buitenplaatsen. Het pad voert hier en daar over deze opengestelde landgoederen zoals over het landgoed Verwolde vlak voor Laren. Maar soms ook lange rechte ontsluitingswegen met redelijk nieuwe boerenhoeven. Uiteindelijk eindigt dit deel van Gelderland na Doetinchem in Elten in Duitsland.


De Gelderse Poort, het rivierenland, kenmerkend als je vanuit Elten Nederland weer binnenloopt. De eerste keer oversteken met het pondje van Millingen aan de Rijn. Lopen langs de grote meanderende rivieren is altijd indrukwekkend met z’n uiterwaarden waar paarden, schapen en koeien lopen, vaak tussen allerlei watervogels.


Gelderland, dan weer keek ik uit over Limburg, en na een oversteek van de Maas liep ik in Noord Branbant. Dan weer liep ik links van een grenspaal en was ik in Duitsland, dan weer rechts met als het gevolg dat ik in Nederland liep.
Na Groesbeek komt een heerlijk stuk van golvende heuvels, schitterende bossen, mooie gevarieerde gewassen varierend van graan, rogge, aardappels in bloei en natuurlijk de mais. Een brede strook veldbloemen o.a. met papaver naast het graan is weer zo’n cadeautje.


Het is een klein natuurreservaat “het Quin”, vlak voor Afferden, maar erg mooi. Een mooi stukje oerlandschap met heide en een paar heel mooie vennen. Het is ook een begrazingsobject en soms blokkeren de grazers de complete route. Dat is me tijdens de wandeling vaker overkomen, soms zijn het koeien, soms paarden of geiten. Over het algemeen zijn het rustige dieren die je met een gerust hart kunt passeren. Het Quin werkte zelfs inspirerend op een drietal dames die met waterverf de mooie beelden vast wilden leggen.


Heel duidelijk was de toename van kapelletjes, kloosters, abdijen en andere uitingen van het katholieke geloof. Soms erg fraai verscholen in het bos zoals de Williborduskapel op het landgoed Geysteren, soms de omgeving dominerend zoals de Abdykerk van Sint Odililienberg, een kerk waarvan de oudste delen stammen uit de 11e eeuw. De kerk staat op een rivierterras aan de Roer en is bijzonder fraai in beeld als je Sint Odilienberg binnenloopt via een klinkerpaadje.


Doordringend en bedwelmend was de rozengeur in het Noordlimburgse tuinbouwgebied. Velden vol met rozen in volle bloei, ik kwam er langs op het toppunt van de bloei en dat was zeer de moeite waard.


Zomaar wat mooie ontmoetingen in het zuiden. Het volgen van de Groot Molenbeek bij Meerlo waar ik midden tussen een kudde koeien door moest om de Molenbeek te kunnen volgen (hoofdfoto bovenaan). De torenvalken op camping Hovershof nabij Venlo werden een prachtige fotosessie. Schapen langs het prachtig meanderende riviertje de Swalm. Dat nieuwsgierige paard in een mooie heuvelachtige omgeving.


De Maas is de laatste grote rivier die diverse keren overgestoken moet worden. Bij Afferden en Grubbenvorst met de pont en in Maastricht over de brug. De foto is gemaakt toen ik Venlo binnenliep vanuit Grubbenvorst waarbij je de rivier over een lengte van ongeveer 8 kilometer volgt.


In het zuiden van Limburg wordt het echt heuvelachtig zoals de eerste foto van deze serie aan de voet van de Bemelerberg laat zien. Het einde van de route is in zicht als ik Maastricht binnen wandel. Een prachtige stad die alleen al een dagbezoek waard is. Vanuit het centrum van Maastricht is het nog 4 kilometer wandelen de St. Pietersberg op. Eerst komen we bij het fort van St. Pieter, mooi gelegen maar het maakt een vrij verlaten indruk. Daarna is het nog even stijgen voordat de daar geplaatste markeringspaal einde Pieterpad wordt bereikt ter hoogte van de aansluitende GR 5. Een route dwars door Nederland van Noord naar Zuid zit er op.


Wilt u meer weten over het Pieterpad kijk dan op startpagina Pieterpad

Comments are closed.